I løpet av to år er villreinstammen i Vest-Jotunheimen meir enn halvert til 170 dyr. Mykje tyder på at stammen er i ferd med å bukka under. Forklaringa er truleg rovdyr og sjukdom – og auka fotturisme.

Fjelloppsyn Einar Fortun slår no alarm og fryktar at villreinstammen i Vest-Jotunheimen er i ferd med å forsvinna. I ein fersk rapport legg Villreinutvalet for Vest-Jotunheimen fram tal og dokumentasjon som vitnar om ei dramatisk utvikling dei siste åra.

Veldig sårbar

Villreinstammen i Vest-Jotunheimen er no så liten og sårbar at ein hard vinter kan utradera villreinen i dette området. Villreinutvalet kastar no korta og ber andre ekspertar koma på bana for å redda stammen.

Fjelloppsyn Einar Fortun er svært ottefull når det gjeld framtida for denne villreinstammen. Dei to siste åra, der stammen har vore freda for jakt, er den meir enn halvert frå 370 dyr vinteren 2006/2007 til 170 dyr hausten 2008.

– Det ser mørkt ut, ja, seier Einar Fortun.

Han og Villreinutvalet har no sendt rapporten til Fylkesmannen og Direktoratet for naturforvaltning. I rapporten viser dei til Noreg sitt særlege ansvar for å ta vare på villreinen og villreinen sine leveområde.

Starten på slutten?

Deira eigne forklaringar på kvifor villreinstammen er i ferd med å bukka under er samansette; sjukdomar og ulukker, dårleg beite, rovdyr, menneskeskapte inngrep og omfattande fotturisme, særleg i regi av Den Norske Turistforening.

«Kva som er største årsaka til nedgangen er vanskeleg å avgjera, det kan og vera andre årsaker som ikkje er tekne fram her», skriv utvalet i rapporten.

Einar Fortun fryktar at me no ser starten på slutten for denne villreinstammen, ein stamme som på slutten av 1980-talet talde mellom 400 og 500 dyr. På denne tida vart det også drive omfattande jakt, med opp til 224 felte dyr i ein og same jaktsesong. Så seint som vinteren 2005/2006 vart det talt 395 dyr i stammen. Hausten 2006 vart det felt 64 dyr under jakta.

Jerv og ørn

– Skal me greia å berga stammen må det ekstraordinære tiltak til, seier Fortun.

Jaktforbod sidan 2007 har ikkje hatt den verknaden ein hadde håpa på. Tvert om er villreinstammen dramatisk redusert etter at jaktforbodet vart innført, frå 360 dyr vinteren 2006/07 til 170 dyr sist haust.

Ein som utan tvil har sin store del av skulda, er jerven. I rapporten vert det slege fast at jerven tek mange reinskalvar i tida frå kalvinga og fram til sauene vert sleppt på fjellbeite. Også etter at sauene vert henta heim frå beite, er det påvist at jerven gjer innhogg i villreinstammen.

– Seinast fredag fekk eg melding om at det vart funne eit reinsdyr i julehelga som truleg var drepen av jerv, seier Einar Fortun.